Bosna Hersek Gezi Rehberi
VİŞEGRAD (VIŠEGRAD)
Sokollu Mehmet Paşa Köprüsü ya da kısaca Drina Köprüsü
29 Eylül 2024
Vişegrad Bosna Hersek’e bağlı Sırp bölgesi içerisinde tarihi bir şehir. Drina Nehri kıyısına kurulan şehir Sırbistan sınırına yaklaşık 20 km mesafede yer alıyor. Macaristan’da da aynı adda bir kent var, karıştırılmasın. Saraybosna ile Vişegrad arasında dağlar, ormanlar, nehirler ve vadilerle iç içe bir yolda, müthiş güzel bir tabiatın içinde ilerliyorsunuz. Vişegrad’a yaklaşılan bölgede peş peşe 40 civarında tünelden geçiliyor olması arazi hakkında yeterli kanaati verecektir sanırım.
Drina Nehri’ne nazır Vişegrad evleri
2019’da Bosna Hersek’ten Türkiye’ye dönüş yolculuğumuz sırasında Vişegrad’da kısa bir mola vermiş, Drina Köprüsü’nü gördükten sonra yolumuza devam etmiştik. 2024 yılında yine dönüş yolculuğu sırasında uğradığımız bu şehre daha uzun zaman ayırarak hem köprüyü, hem de diğer turistik noktaları görme imkânı bulduk.
Köprü önünde poz
Drina Nehri’nin içinden geçtiği Vişegrad’a hayatiyet kattığı bir gerçek. Lakin bu şehrin tanınmasını da, bir cazibe merkezi haline gelmesini de sağlayan asıl unsur bir sanat eseri. Kısaca Drina Köprüsü olarak da anılan bu sanat eserinin tam ismi Sokollu Mehmed Paşa Köprüsü (Most Mehmed-paše Sokolovića). Bu civardaki Sokol köyünden olan Osmanlı’nın kudretli sadrazamı Sokollu Mehmed Paşa tarafından 1571-1577 yılları arasında Mimar Sinan’a inşa ettirilmiş.
Köprünün kemerleri
12 kemeriyle oldukça görkemli bir görünüme sahip olan köprü tarihin çeşitli devirlerinde, özellikle her iki dünya savaşında ağır hasar alıyor. Aradan geçen yıllarda çeşitli onarımlardan geçse de bugünkü mamur haline TİKA’nın 5 yıl süren ve 2015’te tamamlanan çalışması ile kavuşuyor. Günümüzde çok sayıda ziyaretçi köprüyü görmek üzere Vişegrad’a geliyor. Biz de ziyaretimiz sırasında oldukça kalabalık grupların köprüyü ve şehri gezdiklerine şahit olduk. Köprü civarındaki kafe ve restoranlar da ziyaretçilerle doluydu.
Andriç’in Şehri veya Taş Şehir
Bosnalı Sırp yazar İvo Andriç, Drina Köprüsü adlı romanıyla Nobel Edebiyat Ödülü’ne layık görülüyor. Bu romanda Andriç, köprünün 350 yıllık serencamını bölgenin sosyal ve siyasal tarihi ekseninde oldukça akıcı bir dille işliyor. Henüz okumayanlara tavsiye ederim. Kendisi aslen Travnik bölgesinden olan, fakat çocukluğunun bir bölümünü Vişegrad’da geçirmiş bulunan İvo Andriç, Drina Köprüsü romanı ile bu kentin tanıtımına öyle büyük bir katkı yapıyor ki kentte inşa edilen büyük bir projeye de yazarın adı veriliyor.
Andriçgrad’daki kilise
İvo Andriç’in adının verildiği proje Andriç’in Şehri anlamında Andriçgrad ismini taşıyor. Drina ve Rzav Nehirlerinin birleştiği yerde oluşan yarımadanın en ucuna inşa edilerek 2014 yılında açılıyor. Yapılar taştan mamul olduğu için Kamengrad, yani Taş Şehir olarak da adlandırılıyor. Projenin sahibi ünlü Sırp yönetmen Emir Kusturica.
“Bizim” Sokollu ile Patrik kuzeni
Andriçgrad’da Slav Dilleri Enstitüsü, Güzel Sanatlar Akademisi, sinema ve tiyatro salonu, kilise, otel, hediyelik eşya dükkânları ve yeme-içme mekânları var. İvo Andriç’in de bir heykelini dikmişler. Bir de Sokollu Mehmed Paşa ile Sırp Ortodoks Kilisesi Patriği olan kuzeni Makarije Sokolovic’in birlikte göründüğü ve “bunlar aslında bizim çocuklar” mesajını verme gayreti taşıyan heykel var tabii.
Andriçgrad’da Sırp bayraklı düğün merasimi
Biz Andriçgrad’da dolaşırken kilisede peş peşe iki nikâh töreni gerçekleşti. Çalgılı-çengili, ellerinde Sırp bayrakları taşıyan düğün alaylarını izlerken yanımıza gelen genç bir Sırp oldukça güzel Türkçesiyle bizimle sohbet etmek istedi. Almanya’da inşaatlarda demir ustası olarak uzun süredir Türklerle birlikte çalıştığını, Türkçe’yi onlardan öğrendiğini söyledi. Çocuklarına yıllarca eğitim verdiği halde yabancı dil öğretemeyen bir toplumun fertleri olarak, Türkçe’yi Türk dizilerinden öğrendiğini söyleyenlerden sonra bir şok da şakır şakır Türkçe konuşan bir Sırp vesilesiyle yaşadık.
Hünkâr Camii o gün tamamen doluydu
Vişegrad’ın merkezi bölgesinde iki camiye rastladık. Bunlardan Gazanfer Bey Camii bir 16. yüzyıl eseri. Gittiğimizde kapısı kilitli idi. Az ilerideki Sultan 2. Bayezid Camii, diğer adıyla Hünkâr Camii ise 1485 yılında inşa edilmiş. Biz gittiğimizde içeride bir etkinlik için toplanmış kalabalık bir cemaat vardı. İmam hararetle bir şeyler anlatıyordu. Görünen o ki bölgede hatırı sayılır bir Müslüman toplumu yaşıyor.
Dağın yamacında Dobrun Manastırı
Vişegrad’dan ayrılırken uğradığımız bir yere değinerek bu faslı kapatalım. Kentten çıkıp Sırbistan sınırı istikametinde 12 km ilerleyince Dobrun Manastırı’na ulaşılıyor. Civarda başka manastırlar da var, fakat Dobrun Manastırı bir zamanlar bölgenin dini merkezliğini de yapmış. İlk yapımı 14. asra gidiyor, ancak defalarca bakım ve onarım görerek bugüne gelmiş. Dağlık bir coğrafyada bir nehir kenarında bulunan manastır, kilisesi, idari binaları ve “konak” denilen yatakhanesiyle günümüzde gezginlerin uğrak noktası haline gelmiş.
Selamlar Sayın Valim gezdiğiniz yerleri çok güzel arada güzel mizahlarınız
ile daha da güzelleşiyor… Dil konusun da ben de bulunduğum Ülke de benzer durumları yaşıyorum
dizilerden Türkçe öğrenen insan sayısı hatırı sayılır bir rakamda 🙂
Çok sağol Sevgili Meriç. Selam ve sevgiler…
Bu yaz Balkanlar’a girmiş ama Vişegrad güzergahımızın dışında kaldığı için gidememiştik.Yazınızı okuyunca gezip görülmeye değer bu şehre gitmediğim için bir pişman oldum.Güzel anlatımınız için teşekkürler.
Bosna Hersek bir kere ile yetinilecek bir ülke değil. İnşallah sonraki seferinizde Vişegrad’ı da programınıza dahil edersiniz. İyi okumalar…
Şu an Drina Köprüsü nü okuyorum. Bahar Türker tavsiyesi ile yorumlarınızla da aydınlandım. Kaleminize sağlık ?
Çok teşekkür ederim. Keyifli okumalar dilerim.
Kaleminize gönlünüze sağlık Sayın Valim. Bir Bosna Aşığı olarak sizin harika anlatımınızla harika bir yer anlaşılan Vişegrad. Görmek isteriz İnşaAllah. ?????????
Ben teşekkür ederim sevgili abim. İnşallah gitmek size de kısmet olur.